Қазақстан әлемдегі ең бақытты елдердің қатарында 33-орынға жайғасты. Gallup World Poll зерттеуіне сәйкес, қазақстандықтар өміріне жалпы 6,63 балл беріп отыр. Бұл – тек экономикамен емес, адамдардың өз өмірін қалай сезінетінімен өлшенетін көрсеткіш. Сарапшылар мұның басты себебін қарапайым нәрседен – отбасы мен жақын қарым-қатынастан көреді.
Шынында да, қазақ қоғамында отбасының орны бөлек. Адамның бақытты болуы көбіне үйіндегі тыныштыққа, бала-шағасының амандығына байланысты. Бұл мемлекет саясатынан да көрініс тауып отыр. Соңғы жылдары отбасылық институын дамытуға, ана мен баланы қорғауға бағытталған нақты қадамдар артып келеді.
Мәселен, Сенатта жақында балалардың құқықтарын қорғауға қатысты халықаралық келісімдерді күшейту туралы шешім қабылданды. Бұл құжаттар, әсіресе, ата-анасы әр елде тұратын балалар үшін маңызды. Енді алимент өндіру сияқты мәселелерді шешу жеңілдей түседі.
Сенатор Мұрат Қадырбек бұл бағыттың маңызын атап өтті:
«Бұл өзгерістер балалардың құқықтарын қорғауды күшейтеді. Әсіресе, алимент төлеу мәселесінде халықаралық деңгейде нақты тетіктер пайда болады», – деді ол.
Яғни енді бала қай елде тұрса да, оның құқығы қорғалуы тиіс. Бұл – тек заң емес, қоғамдағы әділеттің бір көрінісі.
Мамандардың айтуынша, отбасылық құндылықтар тек заңмен емес, күнделікті өмірде қалыптасады. Бала үшін ең маңызды орта – отбасы. Сол жерде ол сенімді, қамқорлықты, жауапкершілікті үйренеді.
Әлеуметтанушылар да осыны растайды. «Қазақстандағы адамдардың өмірге қанағаттануы көбіне әлеуметтік байланыстарға байланысты. Оның ішінде отбасының рөлі ерекше», – дейді зерттеу авторлары.
Бірақ бұл бағытта шешілмеген мәселелер де бар. Мысалы, қоғамдағы теңсіздік, қаладағы өмір сапасы, мемлекеттік институттарға сенім деңгейі әлі де өзекті. Дегенмен, отбасы институты мықты болған жерде бұл қиындықтарды еңсеру де оңайырақ.
Қазіргі таңда мемлекет ана мен балаға қолдау көрсетуді тек әлеуметтік көмекпен шектемей, кешенді түрде қарастырып отыр. Бұл – құқықтық қорғау, білім беру, психологиялық қолдау сияқты бағыттарды қамтиды.
Сарапшылардың пікірінше, отбасылық саясаттың басты мақсаты – жай ғана көрсеткіштерді көтеру емес, нақты өмір сапасын жақсарту.
«Бақыт – тек табыс емес. Бұл – адамның өзін қауіпсіз, қорғалған, қажет сезінуі. Ал бұл ең алдымен отбасында қалыптасады», – дейді мамандар.
Қазақстанның бақыт индексіндегі жоғары орны кездейсоқ емес. Оның артында отбасыға деген көзқарас, балаға деген жауапкершілік және қоғамдағы өзара қолдау жатыр. Сәйкесінше, соңғы жылдары қоғамда «берік отбасы – берік мемлекет» деген түсінік жиі айтылуда. Бұл жай сөз емес, нақты өмірден көрініс тауып отырған шындық.
Жалпы алғанда отбасында тәрбие көрген, қамқорлықты сезінген бала ертең қоғамға да сол көзқарасты алып шығады. Сондықтан ана мен баланы қорғау, отбасыны қолдау тек әлеуметтік саясаттың бір бөлігі емес, елдің болашағына салынған инвестиция деуге болады. Осындай жүйелі қадамдар жалғаса берсе, қазақстандықтардың өмір сапасы ғана емес, өз өміріне деген сенімі де арта түсетіні анық.Ендігі міндет – осы құндылықтарды сақтап қана қоймай, одан әрі нығайту.
altyalash.kz